Από τις 20 έως τις 24 Απριλίου 2026, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+ KA122 «Peers for Peace: PeerConflictResolution and European Citizenship», η εκπαιδευτικός Αγγλικής Γλώσσας του Προτύπου Γενικού Λυκείου Ηρακλείου, Μαρία Πιτσάκη, συμμετείχε σε εκπαιδευτική κινητικότητα jobshadowing στο Ελσίνκι της Φινλανδίας. Στόχος της δράσης ήταν η γνωριμία με καλές πρακτικές που προάγουν τη σχολική ευημερία, τη συμμετοχική κουλτούρα, την πρόληψη συγκρούσεων και τη διαμόρφωση ενός ασφαλούς και δημοκρατικού σχολικού περιβάλλοντος.
Επίσκεψη σε δύο καινοτόμα σχολεία
Κατά τη διάρκεια της κινητικότητας πραγματοποιήθηκαν επισκέψεις στο SibeliusUpperSecondarySchool και στο RessunLukio IB World School, δύο σχολεία που εφαρμόζουν σύγχρονες παιδαγωγικές προσεγγίσεις και δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην ενεργό συμμετοχή των μαθητών στη σχολική ζωή.
Το SibeliusUpperSecondarySchool αποτελεί ένα μοναδικό παράδειγμα σύνδεσης της γενικής εκπαίδευσης με την καλλιτεχνική δημιουργία, καθώς φιλοξενεί μαθητές που συνδυάζουν το ακαδημαϊκό πρόγραμμα με εξειδίκευση στη μουσική και τον χορό. Αντίστοιχα, το RessunLukio IB World School, με τη διεθνή και πολυπολιτισμική του φυσιογνωμία, εφαρμόζει το πρόγραμμα International Baccalaureate (IB), προωθώντας τη συνεργατική μάθηση, τη διερεύνηση και την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης.
Η διαμεσολάβηση και η ευημερία στο επίκεντρο της σχολικής κουλτούρας
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε ο τρόπος με τον οποίο τα σχολεία ενσωματώνουν στην καθημερινότητά τους πρακτικές που ενισχύουν την ψυχική ανθεκτικότητα, την επικοινωνία και την ειρηνική επίλυση συγκρούσεων.
Στις σχολικές μονάδες λειτουργούν ομάδες υποστήριξης αποτελούμενες από ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς, με ενεργό ρόλο στην πρόληψη και διαχείριση δυσκολιών που αντιμετωπίζουν οι μαθητές. Ξεχωριστή σημασία έχει η παρουσία κοινωνικής λειτουργού με εκπαίδευση στη διαμεσολάβηση, η οποία συμβάλλει στην καλλιέργεια κουλτούρας διαλόγου, αμοιβαίου σεβασμού και εποικοδομητικής επίλυσης διαφορών.
Παράλληλα, υλοποιείται ειδικό πρόγραμμα διάρκειας επτά εβδομάδων με αντικείμενο την ευημερία των μαθητών (well-being), μέσα από θεματικές που αφορούν τη σωματική και ψυχική υγεία, τη διαχείριση συναισθημάτων, την αυτογνωσία και την ανάπτυξη της ενσυναίσθησης. Η ενδυνάμωση των μαθητών ώστε να αναγνωρίζουν και να εκφράζουν τις ανάγκες τους αποτελεί βασικό στοιχείο της εκπαιδευτικής φιλοσοφίας των σχολείων.
Στο ίδιο πλαίσιο, ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ήταν η πρακτική των “Well-beingCoffee”, ανεπίσημων συναντήσεων μεταξύ μαθητών και υποστηρικτικού προσωπικού, οι οποίες ενισχύουν την επικοινωνία, την εμπιστοσύνη και την έγκαιρη αντιμετώπιση πιθανών δυσκολιών ή συγκρούσεων.
Μια ακόμη καινοτόμος δράση που παρατηρήθηκε ήταν η συμμετοχή therapydog σε μάθημα ψυχολογίας, αναδεικνύοντας τη σημασία της συναισθηματικής υποστήριξης και της δημιουργίας ενός ασφαλούς περιβάλλοντος μάθησης για όλους τους μαθητές.
Μαθητές ενεργοί πολίτες της σχολικής κοινότητας
Κοινό χαρακτηριστικό και των δύο σχολείων είναι η έμφαση στην ενεργό συμμετοχή των μαθητών. Οι νέοι ενθαρρύνονται να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, να συνεργάζονται, να εκφράζουν τις απόψεις τους και να συνδιαμορφώνουν το σχολικό περιβάλλον.
Η μαθητοκεντρική αυτή προσέγγιση συμβάλλει ουσιαστικά στην ανάπτυξη δεξιοτήτων επικοινωνίας, συνεργασίας και υπευθυνότητας, οι οποίες αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την πρόληψη συγκρούσεων και τη διαμόρφωση ενεργών και δημοκρατικών πολιτών.
Πολύτιμες εμπειρίες για το σχολείο μας
Η συμμετοχή στην κινητικότητα προσέφερε σημαντικά ερεθίσματα και πρακτικές που μπορούν να αξιοποιηθούν στο πλαίσιο του προγράμματος «Peers for Peace», ενισχύοντας τις δράσεις διαμεσολάβησης και την καλλιέργεια κουλτούρας ειρηνικής συνύπαρξης στο σχολείο.
Η εμπειρία από τα φινλανδικά σχολεία επιβεβαίωσε ότι η επένδυση στην ψυχική υγεία, την ενσυναίσθηση, τον διάλογο και τη συμμετοχή των μαθητών αποτελεί βασικό παράγοντα για τη δημιουργία ενός σύγχρονου, συμπεριληπτικού και δημοκρατικού σχολείου.
Οι δράσεις Erasmus+ συνεχίζουν να αποτελούν πολύτιμο εργαλείο ανταλλαγής καλών πρακτικών και επαγγελματικής ανάπτυξης των εκπαιδευτικών, ενισχύοντας τη συνεργασία μεταξύ ευρωπαϊκών σχολείων και προωθώντας κοινές αξίες ειρήνης, σεβασμού και ενεργού πολιτειότητας.
